Decentrale oplossingen

De belofte van deze decentrale oplossingen is groot: minder netcongestie, meer weerbaarheid, meer lokale zeggenschap. Maar de praktijk hapert. Financiering, vergunningen, aansturing, risico's: het systeem is niet gebouwd op dit soort lokale initiatieven. Hoe kan het wel? Precies daar kijken wij naar. 

Rules are tools 

In dit project brengen we samen met het Nationaal Klimaatplatform (NKP) drie decentrale oplossingen in beeld. Centraal staan de bewoners, ondernemers en ambtenaren die midden in een project zitten dat dreigt vast te lopen. Met hen onderzoeken wat er nodig is om vooruit te komen.  

De regels staan vaak in de weg, maar ze vormen ook ons gereedschap om vooruit te komen. Want werken de regels niet, dan doen we een voorstel voor nieuwe. Vanuit de praktijk laten we zien wat nodig is maken we concreet wat overheden en marktpartijen daarmee kunnen doen. 

Eerste casestudy  

Bijna een kwart van de sociale huurwoningen heeft zonnepanelen, vaak gefinancierd via de salderingsregeling, betaald via de servicekosten. Die regeling verdwijnt per 1 januari 2027. Daar valt wat voor te zeggen, maar de rekening komt nu op de verkeerde plek terecht. 

In gesprek met energieleveranciers, sportclubs, bewoners en woningcorporaties zetten we een aantal oplossingsrichtingen op een rij: tijdelijke tariefbescherming voor kwetsbare huurders, een mix van maatregelen die opwek en verbruik dichter bij elkaar brengen (opslag, energie delen, slimmer sturen), lokaal maatwerk door corporaties en aanpassing van landelijke financieringsmodellen. 

Onze conclusie: geen van die oplossingen werkt alleen. De combinatie van een vangnet, structurele maatregelen én ruimte voor lokaal eigenaarschap samen bieden wel uitkomst. De les: als de overheid niets doet weten we zeker dat het de transitie onnodig vertraagt en de rekening bij de verkeerde mensen belandt. 

De opgedane lessen uit de eerste, tweede en derde casestudy bundelen we in een eindrapport met het Nationaal Klimaat Platform.